Vladislav Atanassov verruilt een internationale carrière in België voor het Bulgaarse dorpje Nevsha. Daar vindt hij het ideale terroir om zijn lang gekoesterde droom als wijnmaker waar te maken. In zijn gehavende terreinwagen brengt hij ons daar waar alles begon: de wijngaarden.Eerst de Terre Princière. De wijngaard die eigen licht doet schijnen door weerkaatsing op het krijt! Vladislav : “We bevinden ons hier op ongeveer 120 meter hoogte. Zo'n tachtig miljoen jaar geleden lag hier de zee. Later is het landschap omhooggestuwd. Als je goed kijkt, zie je overal de sporen van die oude zeebodem. De structuur van het gesteente vertelt het hele verhaal. Hier ligt mijn Terre Princière, precies zoals de grote Grand Cru-wijngaarden in Bourgogne: midden op een helling met een gematigde hellingsgraad, een oostelijke expositie en een ondergrond die rijk is aan kalksteen. Dát is voor mij terroir! Het is precies dat wat deze plek bijzonder maakt, magisch zelfs.""Het zuivere krijt is van onschatbare waarde. Het neemt tijdens de winter en de lente grote hoeveelheden water op en geeft dat in de zomer, wanneer de wijnstok het nodig heeft, geleidelijk weer af. Het poreuse gesteente fungeert als een natuurlijke waterbuffer. Bovendien is er de hoge plantdichtheid. Die zorgt er ook voor dat de wijnstokken - zelfs in juli en augustus - over voldoende vocht beschikken. Toen we de wijngaard aanplantten, brachten we eerst grond aan, zodat de wijnstokken überhaupt iets hadden om in te groeien. Op sommige percelen ligt slechts zo'n twintig centimeter teelaarde, op andere zestig tot zeventig centimeter. Midden op de helling, met een oostelijke expositie, staat er vrijwel altijd een lichte, soms stevige wind. Dat is een groot voordeel wanneer je biologisch en biodynamisch werkt, omdat de luchtcirculatie de ziektedruk vermindert." Slavi: "Dus je werkt biologisch en biodynamisch?"Vladislav: "Ja, vanaf het allereerste begin. Alleen zijn we niet gecertificeerd."Slavi: "Waarom niet?"Vladislav: "Omdat ik nog enkele kleine percelen bezit die niet volledig van mij zijn. Om deze wijngaard samen te stellen, heb ik grond moeten aankopen van dertig à veertig verschillende eigenaars. Zolang niet alle percelen aan de voorwaarden voldoen, is certificering niet mogelijk."Slavi: "Het is gemakkelijker om vanaf het begin volgens die principes te werken dan later een bestaande wijngaard om te schakelen?"Vladislav: "Absoluut. Omschakelen kost veel tijd. Bovendien is het vaak ingewikkeld. Je kunt zelf biologisch of biodynamisch werken, maar als de buurman allerlei conventionele middelen gebruikt, heeft dat uiteraard ook invloed. Dat maakt het lastig."Slavi: "En de tweede wijngaard?"Vladislav: l’Amphithéâtre wijngaard ligt een drietal kilometer hiervandaan op ongeveer 220 meter hoogte. De naam 'Amfitheater' verwijst naar de natuurlijke vorm van het landschap." Slavi: "En daar in de verte ligt Varna?"Vladislav: "Ja. Je ziet de snelweg. Vanaf hier is het ongeveer vijftig kilometer tot Varna." Waarom dragen jullie wijnen de naam ‘Clos Bibliothèque’?Vladislav: Dat is een mooi verhaal. Rond 1899 ontdekt archeoloog Karel Škorpil aan de overkant van de rivier – ongeveer twee kilometer van hier – de resten van een klooster uit het begin van de tiende eeuw. Bij de opgravingen worden niet alleen duizenden geschreven documenten gevonden, maar ook voorwerpen die aantonen dat hier al eeuwenlang wijn werd gemaakt en gedronken. Dat is niet verrassend: kloosters speelden in die tijd een belangrijke rol in de wijnbouw. En dan is er nog het bezoek van de Italiaanse schrijver Umberto Eco aan deze plek. Hij noemt de archeologische site 'de stenen bibliotheek van de tiende eeuw' (the Stone Library of the 10th Century). Die woorden zijn mij altijd bijgebleven. Op deze plaats komen dus geschiedenis, geschreven cultuur en wijn samen. Dit bracht ons tot de benaming ‘Bibliothèque’. Slavi: En van waar komt Clos Bibliothèque ?Vladislav: Daarvoor moeten we naar onze tweede wijngaard kijken: l’Amphithéâtre. Die heeft werkelijk de vorm van een amfitheater. Bovenaan loopt de helling zacht af, onderaan wordt ze veel steiler. Op het bovenste gedeelte staat onder meer Pinot Noir aangeplant. De naam ‘Clos’ heb ik niet zomaar gekozen. In de Franse wijntraditie verwijst een clos naar een historisch afgebakende wijngaard, vaak met een lange geschiedenis. In de bibliotheek van Varna vind ik in de memoires van de gebroeders Škorpil, Tsjechisch-Bulgaarse archeologen die in de negentiende eeuw grote delen van Oost-Bulgarije in kaart brachten. Daarin staat vermeld dat zich op de plaats van onze huidige l’Amphithéâtre -wijngaard al in 1790 een wijngaard bevond. Dat betekent dat hier al meer dan twee eeuwen onafgebroken wijnbouwgeschiedenis aanwezig is. En zo kwamen we tot Clos Bibliothèque."En dit mooie verhaal krijgt nog een onverwacht vervolg. Toen wij de naam Clos Bibliothèque als Europees handelsmerk wilden registreren, werd onze aanvraag aanvankelijk afgewezen. De Franse autoriteiten maakten bezwaar tegen het gebruik van het woord “Clos”, omdat die benaming traditioneel is voorbehouden aan historisch erkende wijngaarden.Ik stuurde daarop alle documenten die ik had verzameld: de archeologische gegevens over het klooster én de historische beschrijving van de gebroeders Škorpil waaruit blijkt dat hier al in 1790 een wijngaard lag. Een maand later werd het bezwaar ingetrokken en werd Clos Bibliothèque alsnog als Europees handelsmerk geregistreerd. Voor mij was dat meer dan een juridische overwinning. Het ging om authenticiteit. Deze naam is geen marketingverhaal dat we hebben verzonnen; hij is geworteld in de geschiedenis van deze plek. Iedereen kan dat zelf controleren in het archeologisch museum van Provadia én in de bibliotheek van Varna."
